HayaL

SQL İfadeleri

1. TEK TABLODAN SORGULAMALAR:

SELECT * FROM tablo
ÖRNEK: Bütün bilgileri personel tablosundan koşulsuz olarak listele.
SELECT * FROM personel
ÖRNEK: Personel tablosundan SELECT komutuyla sadece istediğin sütun adlarını belirt. Böylece personel tablosunun tamamı değil, istenen kısmı listelensin:
SELECT sicil,sosy_g_no,ad,soyad,dog_tar,
adres,cins FROM personel;
DISTINCT (Tekrarsız)
TANIM: Bir tablo içinde birbirinin aynı datalar bulunabilir.Aynı satırların listeleme esnasında bir kez yazılması için Distinct sözcüğünü kullan.
ÖRNEK: personel tablosundan soyad'lar tekrarsız olarak listelenecektir. Yani aynı soyada sahip iki kişi varsa sadece ilk kişi listelenir:
SELECT DISTINCT soyad
FROM personel;

2. TABLO BİLGİLERİNİN SIRALANMIŞ OLARAK LİSTELENMESİ:

ORDER BY (Sırasıyla)
TANIM: Tablodaki sütunları, belirli bir sütuna göre listelemek için SELECT komutuna , ORDER BY eklenir.
ÖRNEK: Personel dosyasından, sicil, ad, soyad ve brüt sütunlarını seç ve brüt(maaşa) göre büyükten küçüğe sırala.
SELECT sicil,ad,soyad,brüt
FROM personel
ORDER BY brüt ASC;
DESC : Küçükten büyüğe sırala (A-Z) ASC : Büyükten küçüğe sırala (Z-A)
DESC yazılmazsa ASC direct kabul edilir (DEFAULT)
3.BİRDEN ÇOK ALANA GÖRE SIRALAMA:
TANIM: Bir tablo içinde ,birden fazla sütundan aynı anda sıralamak için kullanılır.
ÖRNEK: Personel dosyasından seçilen sütunlarını aynı anda hem ad hem de otomatik olarak sıralar.
SELECT sicil, ad, soyad, brüt
FROM personel
ORDER BY ad, brüt;

ÖRNEK Personel tablosundan seçili sütunları öncelik adda olmak üzere (Z-A) adı bozmadan soyadı (A-Z) sıralı listeler.
SELECT sicil, ad, soyad, brüt
FROM personel
ORDER BY ad ASC, soyad DESC,
brüt ASC;
veya;
SELECT sicil, ad, soyad, brüt
FROM personel
ORDER BY ad, soyad DESC, brüt;
KOŞULA BAGLI OLARAK LISTELEME:
WHERE
TANIM:Verilen koşulu saglayanlar listelenir.Iki veri birbiriyle karşilaştirilmaktadir. Karşilaştirilan verilerin türü ayni olmalidir.
SELECT *
FROM personel
WHERE brüt > 5000000;

3.TARİH VERİ TİPİ:

Tarih veri tipleri { } sembolleri içinde yazılır.
ÖRNEK: Hangi personelin doğum tarihi 1960 yılından daha öncedir?
SELECT *
FROM personel
WHERE dog_tar <={12/31/59};

4.MANTIKSAL (LOJİK) VERİ TİPİ:

Mantıksal veriler için mümkün olabilen sadece iki değer sözkonusudur.Doğru (TRUE T), Yanlış (FALSE F) ile simgelenir.
ÖRNEK: Personel tablosunda personelin cinsiyetini belirten cins adlı alan mantıksal(logical) olarak tanımlanmıştır. Cinsiyeti erkek olanları T, kadın olanları F ile tanımlarsak erkek olanları listele:
SELECT *
FROM personel
WHERE cins = .T.;
SELECT *
FROM personel
WHERE brüt > 5000000;
KARŞILAŞTIRMA OPERATÖRLERI:
OPERATÖR ANLAMI:
< ...den daha küçük
> ...den daha büyük
= Eşit
<= Küçük veya eşit
>= Büyük veya eşit
<> Eşit degil
!= Eşit degil
!< ...den küçük değil
!> ...den büyük değil

ÇEŞITLI VERI TIPLERI IÇIN BASIT SORGULAMALAR:

1.NÜMERİK VERİ TİPLERİ:
ÖRNEK: Maaşi 8000000TL’den fazla olmayan personeli listele.
SELECT *
FROM personel
WHERE brüt <= 8000000;
2.KARAKTER VERİ TİPLERİ (CHAR):
Karakter çift veya tek tırnak ile gösterilir.
ÖRNEK: Adı Ali olmayan personele ait kayıtları listele.
SELECT *
FROM personel
WHERE ad <> “Ali”;

BİRDEN ÇOK KOŞULA DAYALI SORGULAMALAR: (NOT, AND, OR)

TANIM: Mantıksal operatörlerin yardımı ile birden çok koşulun aynı anda gerçekleştirmesini sağlayacak (karmaşık yada birleşik koşullu) listelemeleri gerçekleştirilmektedir.
AND (VE)
ÖRNEK: Maaşı 5000000’dan fazla olan ve cinsiyeti erkek olan personelin listelenmesi istenir yani iki koşul verilmektedir ve ikisininde olması istenir.
SELECT *
FROM personel
WHERE brüt >5000000 AND cins =.T.;
NOT (DEĞİL)
OR (VEYA)
ÖRNEKLER:
1.Doğum tarihi 1960’dan önce olan maaşı 6000000 - 10000000 arasındaki bayan personelin listele.
SELECT *
FROM dog_tar < {01/01/60} AND
brüt > = 6000000 AND brüt < =10000000
AND cins = .F.;
2.Satış bölümüyle muhasebe bölümündekiler kimlerdir?
(Satış bölümünün böl_no’sunun 1 ve muhasebe bölümünün böl_no’sunun 2 olduğu varsayılmaktadır.)
SELECT *
FROM personel
WHERE bol_no =1 OR bol_no = 2;
3.Bölümü Satış yada Muhasebe olamayan 1960’dan sonra doğmuş bayan personeli listele.
1.YAZILIM:
SELECT *
FROM personel
WHERE NOT (böl_no =1 OR
böl_no =2) AND dog_tar > ={01/01/60}
AND cins =.F.;
2.YAZILIM:
SELECT *
FROM personel
WHERE böl_no <> 1 AND
böl_no <> 2 AND dog_tar > ={01/01/60}
AND cins =.F.;
BİR VERİ KÜMESİNDE ARAMA -IN OPERATÖRÜ
IN (İÇİNDE)
“IN” operatörü NOT ile kullanılılabilir.
ÖRNEK: Bölümü 1, 2, 3 olmayan personel kimlerden oluşmaktadir?
SELECT *
FROM personel
WHERE bol_no NOT IN (1, 2, 3);

ÖRNEK: Böl_no’su 1, 2 yada 3 olan personeli listele.
SELECT *
FROM personel
WHERE böl_no = 1 OR böl_no= 2 OR
böl_no = 3;
Bu örneğin IN ile yapılmış şekli daha kısadır.
SELECT *
FROM personel
WHERE NOT böl_no IN (1, 2, 3);
BETWEEN SORGULAMA SÖZCÜĞÜ:
BETWEEN (ARASINDA)
ÖRNEK: Maaşi 5- 10 milyon arasinda olan personel kimlerdir?
SELECT *
FROM personel
WHERE brüt > =5000000 AND
brüt < = 10000000;
BETWEEN (ARASINDA) komutu ile daha kısa olacaktır.
SELECT *
FROM personel
WHERE brüt BETWEEN 5000000
AND 10000000;
KARAKTER TÜRÜ BİLGİ İÇİNDE ARAMA LIKE SÖZCÜĞÜ:
TANIM ÖRNEĞİ: Adres sutunu içerisinde semt bölümüne ait ayrıca bir sutun olmadığını varsayarak semt adı adres sutunu içerisinde yer alır ve buradan da LIKE (BULUNAN) komutuyla adres sutunu içerisinde Taksim semtinde oturan personeli listele.
SELECT *
FROM personel
WHERE adres LIKE ‘% TAKSİM %’ ;
Adres LIKE ‘%TAKSİM%’ ifadesi adres içinde her hangi bir yerde TAKSİM yazan yerde oturan personeli listeleyecektir.
LIKE sözcüğünü ,alt çizgi (-) sembolü ile birlikte kullanmakta mümkündür.
SELECT *
FROM personel
WHERE ad LIKE ‘Mehmet -----‘;
Şekildeki komut ile ad alani “Mehmet “ ile başlayan ve ad alani uzunlugu 10 karakter olan isimlere sahip personeli listeleyecektir.”Mehmet Ali”,”Mehmet Can”- “Mehmetcik” gibi isimler
listeleyecektir.Anlaşilacagi gibi - sembolü , tek karakterlik bir bilgiyi temsil etmektedir.
5.SQL’DE ARİTMETİKSEL İFADELER VE FONKSİYONLAR :
KÜME FONKSİYONLARI:
SUM FONKSİYONU:
SUM (TOPLA)
Fonksiyonun argümanı olarak belirtilen sütun ile ilişkili olana toplama işlemini gerçekleştirir.
ÖRNEK: İşletmedeki personelin brüt maaşlar toplamı ne kadardır?
SELECT SUM (brüt)
FROM personel;
AVG FONKSİYONU:
AVG (ORTALA)
Aritmetiksel ortalama (average) hesaplamak için kullanılır.
SELECT AVG(brüt)
FROM personel;
MAX FONKSİYONU:
MAX (EN ÜST)
Tablo içinde ,belirtilen sutun (alan)içindeki en büyük değeri bulur.
ÖRNEK: İşletme içindeki en yüksek maaş ne kadardır?
SELECT MAX (brüt)
FROM personel;

MIN FONKSİYONU:
MIN (EN ALT)
Tablo içinde,belirlenen sutun alan içindeki en küçük değeri bulur.
ÖRNEK: İşletme içinde 4 Mayıs 1970’den önce doğanlar için,asgari ücret nedir?
SELECT MIN(brüt)
FROM personel
WHERE dog_tar < {05/04/70};
COUNT FONKSİYONU:
COUNT (SAY)
Tablo içinde, her hangi bir sayma işlemi gerçekleştirmek için kullanilir.
ÖRNEK: Ücreti 6000000’dan olan personel sayısı nedir?
SELECT COUNT (*)
FROM personel
WHERE brüt > 6000000;
COUNT (SAY) fonksiyonu DISTINCT (TEKRARSIZ) sözcüğü ile de kullanılır.
ÖRNEK: Personel tablosunda mevcut personelin işletme içinde kaç tane farkli bölümde çaliştigini bul.
SELECT COUNT(DISTINCT böl_no)
FROM personel;
COUNT (böl_no)

6.GRUPLANDIRARAK İŞLEM YAPMA:

GROUP BY (GRUPLA)
ÖRNEK: Her bölümdeki ortalama maaş nedir?
SELECT böl_no,AVG (brüt)
FROM personel
GOUP BY böl_no;
HAVING:
HAVING (SAHİP)
Gruplandırarak kümeleme fonksiyonunu uygularken koşulda verilebilir.Bu durumda grup üzerindeki hesaplamalarla ilgili koşul belirtilirken HAVING (SAHİP) sözcüğü kullanılır.
ÖRNEK: En yüksek maaşin 9000000’dan fazla oldugu bölümlerdeki personele ait ortalama maaşlari listele.
SELECT böl_no,AVG (brüt)
FROM personel
GROUP BY böl_no
HAVING AVG(brüt)> 9000000;
HAVING sözcüğü SELECT komutunda GROUP BY bulunmadığı zaman geçersizdir. HAVING sözcüğünü izleyen ifade içinde SUM , COUNT(*), AVG, MAX yada MIN fonksiyonlarından en az biri bulunmalıdır.
HAVING sözcüğü sadece gruplanmış veriler üzerindeki işlemlerde geçerlidir.
WHERE sözcüğü bir tablonun tek tek satırları üzerinde işlem yapan koşullar içinde geçerlidir.
Bazı durumlarda HAVING ve WHERE sözcükleri ile birlikte SELECT komutu içinde kullanılabilir.
ÖRNEK: Personel tablosu içinde her bölümde erkek personele ait maaşlar için ortalamanin 9000000’dan fazla oldugu bölümleri listele.
SELECT böl_no, AVG (brüt)
FROM personel
WHERE cins= .T.
GROUP BY böl_no
HAVING AVG (brüt) > 9000000;
BİRDEN FAZLA TABLOYU İLİŞKİLENDİRMEK:
JOIN (İLİŞKİLENDİR)
ÖRNEK: Personel ve bölüm adlı 2 tablo bulunmaktadır.
Çalışan her personel ve personelin yöneticisi ile ilişkili bilgiler nelerdir?
SELECT *
FROM personel,bölüm
WHERE personel .böl_no=bölüm.bölüm_no ;
ÖRNEK: JOIN (İLİŞKİLENDİR) işleminde arzu edilen(sicil, ad, soyad, böl_no, yön_s_g_n) alanların listele.
SELECT sicil,ad,soyad,böl_no,yön_s_g_n
FROM personel,bölüm
WHERE personel .böl_no = bölüm .bölüm_no;
SELF-JOIN: KENDİSİYLE -İLİŞKİLENDİR:
TANIM: Bir tablonun kendisi ile birleştirilmesine “KENDISIYLE-ILIŞKiLENDIR” denir.(SELF-JOIN)
SELECT A. sicil , A.ad , A.soyad,
B .ad , B.soyad , B.dog_tar
FROM personel A , personel B
WHERE A. yon_sos_g_n =B .sosy_g_no;
NESTED SELECTS:

İÇİÇE SEÇİMLER

TANIM: İç içe geçmiş SELECT komutlarından oluşur. İçteki Select komutunun bulduğu sonucu dış takı komutumuz işlevini yerine getirmesi için kullanılır.
ÖRNEK: Parça numarası 24 olan parçayı ,projelerde kullanan çalışan personeli listele.
SELECT *
FROM personel
WHERE sosy_g_no
IN(SELECT per_s_g_no
FROM parça,proje,çalışma
WHERE pr_no = proj_no AND
proj_no =proj_no AND
par_no =24);
ÖRNEK: Fatih’te oturan personelin çalıştığı projelerin adlarını ve yerlerini listele.
SELECT proj_ad,yer
FROM proje
WHERE proj_no IN
(SELECT proje_no
FROM personel,çalışma
WHERE sosy_g_no = per_s_g_no
AND adres LIKE “% fatih %”);
UNION SÖZCÜĞÜ:
UNION (BİRLEŞİM)
TANIM: İki ayrı SEÇ komutunun sonucunda elde edilen tabloların birleşimi işlemini gerçekleştirir.
ÖRNEK: Adı Ahmet ve Soyadı Caner olan kişi yada kişileri işletmenin yürüttüğü projelerde çalışan bir kişi (sıradan bir personel yada bölüm yöneticisi)olarak bulunduran projelerin isimlerini ve projelerin yürütüldüğü yerleri listele.
(SELECT proj_ad,yer
FROM proj,bölüm,personel
WHERE bl_no=bölüm_no AND
y_sos gno = sosy_g_no
AND ad =”Ahmet”AND soyad =”Caner”)
UNION (SELECT proj_ad,yer
FROM proje,çalışma,personel
WHERE proj_no = proje_no AND
Per_s_g_no = sosy_g_no AND ad =”Ahmet”
AND soyad =”Caner”)
KOŞULLAR:
UNION (BİRLEŞİM) sözcüğü ile ,iki yada daha çok kişi SELECT ’in sonucu olan tabloların küme birleşimi işlemine tabi tutulması için 2 koşul gereklidir.
1) SELECT komutları sonucunda elde edilecek tablolar aynı sayıda kolon içermelidirler.
2)Sonuç tabloları karşılıklı olarak kolonların aynı veri tipi ve aynı genişlikte olmalıdır.
ANY :
ANY (HER HANGİ BİRİ)
ÖRNEK: Satış bölümünde çalışan personelin her hangi birinden daha düşük maaş alan ve mühendislik bölümündeki kişileri listele.
SELECT *
FROM personel
WHERE brüt < ANY
(SELECT brüt
FROM personel
WHERE böl_no = 2) AND
böl_no =1;
Aynı ifade aşağıdaki gibi yazılabilir:
SELECT *
FROM personel
WHERE brüt < (SELECT MAX (brüt )
FROM personel
WHERE böl_no = 2) AND böl_no =1;

ALL (HEPSİ)
ÖRNEK: Satış bölümünde çalışan ve mühendislik bölümündeki personelin hepsinden daha fazla maaş alan personeli listele.Bu örnekte satış bölümü kodu = 2 ve mühendislik bölümü kodu = 1 alınmıştır.
YAPILIŞ YOLU:
1) SELECT *
FROM personel
WHERE brüt >
ALL (SELECT brüt
FROM personel
WHERE böl_no = 1)
AND böl_no = 2;
2) SELECT *
FROM personel
WHERE brüt >
(SELECT MAX (brüt)
FROM personel
WHERE böl_no = 1)
AND böl_no =2;

EXISTS (MEVCUT)
VE ,VEYA ,DEĞİL operatörleri ile kullanılabilir.
ÖRNEK: 27 no’lu parçayı satan satıcılarla ilişkili tüm bilgileri listele.
SELECT *
FROM satıcı
WHERE EXISTS
(SELECT *
FROM par_sat
WHERE sat_no = satıcı_n
AND parça_n =27);

NOT EXISTS (MEVCUT DEĞİL)
VE ,VEYA ,DEĞİL operatörleri ile kullanılabilir.
ÖRNEK: 27 no’lu parçayı satmayan satıcılar kimlerdir?
SELECT *
FROM satıcı
WHERE NOT EXISTS
(SELECT *
FROM par_sat
WHERE sat_no = satıcı_n
AND parça_n =27);

EXCEPT (FARKLI)
Tablo-1 - Tablo-2 işlemi sonuç(iki kümenin farki) elde edilecek tabloda,Tablo-1’de bulunup, Tablo-2’de bulunmayan veriler mevcut olacaktir.
ÖRNEK: Satış bölümündeki personel adlarından,mühendislik bölümünde bulunmayanları listele.
SELECT * FROM
(SELECT ad FROM personel
WHERE bol_no=1
EXCEPT
SELECT ad FROM personel
WHERE bol_no =2);
INTERSECT (KESİŞİM)
ÖRNEK: Hem Ankara’da,hem de İstanbul’daki projelerde görev alan bölümleri listele.
SELECT * FROM
(SELECT bl_no FROM proje
WHERE yer LIKE “%Ankara%”
INTERSECT
SELECT bl_no FROM proje
WHERE yer LIKE “%İstanbul%”);

SAVE TO TEMP (SAKLA)
ÖRNEK: Bayan personeli, bayan adlı bir tablo içinde sakla.
SELECT *
FROM personel
WHERE cins =.F. SAVE TO TEMP bayan;
KEEP:
KEEP (KALICI)
ÖRNEK:
SELECT *
FROM personel
WHERE cins = .F.
SAVE TO TEMP bayan KEEP;

7.TABLOLARDA DEĞİŞİKLİK YAPMAK:

INSERT (EKLE)
INTO (İÇİNE)
VALUES (DEĞERLER)
ÖRNEK: Bir personel tablosuna sicil_no’su 275 olan personel ile ilişkili bilgileri ekle.
INSERT INTO personel(sicil,
sosy_g_no,ad,soyad,doğ_tar
adres,cins,brüt,böl_no,yön_s_g_no
VALUES(‘275’,’27652418’,’Ali’,’Caner’,
{10/05/1962},’Merkez caddesi 46 -Fatih-İstanbul’,
.T.,27000000,2,’876215342’);

DELETE (SİL)
ÖRNEK: 2 no’lu bölümdeki personelin tümü tablodan sil.
DELETE FROM personel
WHERE böl_no = 2;
ÖRNEK: Brüt maaş alani boş olmayan tüm personeli sil.
DELETE FROM personel
WHERE brüt IS NOT NULL;

UPDATE (GÜNCELLE)
SET (YAP)
ÖRNEK: 2’inci bölümün yürüttüğü projelerde kullanılan tüm parçaların fiyatlarına % 7
zam yap.
UPDATE parça
SET fiyat = fiyat *1,07
WHERE pr_no IN
(SELECT proj_no
FROM proje
WHERE bl_no = 2;

CREATE INDEX (INDEKS YARAT )
ON (Hangi Tablo İçin)
CREATE INDEX ındeks adı
ON tablo adı(kolon adı 1,kolon adı 2,.,.kolon adı n);
TEK BİR ALANA GÖRE ARTAN SIRADA İNDEKSLEME :
ÖRNEK: İşletmede çalışan personeli brüt maaşlarına göre artan sırada listele.(Brüt alana göre bir indeks oluşturmalıyız)
CREATE INDEX pers_maas
ON personel(brüt);

127 satırlık personel tablosu ile ilişkili olarak brüt kolonu indeks anahtarı olarak kullanan pers_maas adlı indeks oluşturulmuştur.Bu durumda;
SELECT *
FROM personel;
Şeklinde listeleme komutu sonucunda personel tablosundaki tüm personel, brüt maaşlarina göre sirali olarak listelenecektir.
TEK BİR ALANA GÖRE AZALAN SIRADA İNDEKSLEME:
DESC Küçükten büyüğe (A-Z)
ÖRNEK: İşletmede çalışan personeli brüt maaşlarına göre azalan sırada (yüksek maaştan düşük maaşa doğru)listelemek istersek ,brüt alanına göre aşağıdaki şekilde oluşturmak gerekir.
CREATE INDEX
ON personel (brüt DESC);
BİRDEN FAZLA ALANA GÖRE İNDEKSLEME:
ÖRNEK: İşletmedeki personelin öncelikle adlarına göre,aynı adda olanların soyadlarına göre ,hem adı hemde soyadı aynı olanların maaşlarına göre sıralanmış olarak listele.
CREATE INDEX p_ad_soy_m
ON personel (ad,soyad,brüt);
Bu durumda;
SELECT *
FROM personel;
UNIQUE (TEK)
Bir tablo,seçilen bir sutüna (alana) göre indekslenirken , indeksleme alanı olarak seçilen sutündaki verilerintekrarlanmasına müsaade edilmesi istenmiyorsa,indeksleme yapılırken ,CREATE ,INDEX komutu iinde UNİQUE sözcüğü kullanılmalıdır.

CREATE UNIQUE INDEX pers_sicil
ON personel (sicil);

EKLEME İÇİN:
Personel tablosuna
INSERT INTO Personel
VALUES(53768 ,’27241685’,’ayşe’,
‘şen’{01/04/63},’Merkez cad. 82 -
Kadıköy’.F. ,27000000 ,2, ‘34261578’);
MEVCUT BİR İNDEKSİN SİLİNMESİ:
DROP IPTAL
DROP INDEX pers_in;
Komutu ile
TABLONUN YAPISINDA DEĞİŞİKLİK YAPMAK:
ALTER TABLE (TABLO DEĞİŞTİR)
MEVCUT BİR TABLOYA KOLON EKLEMEK:
ADD (EKLE)
ALTER TABLE (TABLO DEĞİŞTİR) komutu içinde ADD (EKLE) ile satır ekle.
ÖRNEK: Personel tablosuna, işe başlama tarihini belirten bir kolon ekle
ALTER TABLE personel
ADD iş_baş_tar DATE;
ADD (EKLE)iş_baş_tar DATE NOT NULL (TARIH DEGERSIZ) bu şekilde kullanilsaydi bu kolon satiri gene boş kalirdi ; fakat bu kolon ile ilişkili yeni boş degerler eklemek istendiginde buna müsaade edilmeyecekti.
MEVCUT BİR TABLONUN ALANLARINDA DEĞİŞİKLİK YAPMAK :
MODIFY KOMUTU:
MODIFY (DEĞİŞTİR)
MEVCUT BİR TABLODAN BİR KOLON SİLMEK:
DROP KOMUTU:
DROP (İPTAL)
ÖRNEK: Personel tablosundan iş_baş_tar kolonunu sil.
ALTER TABLE personel
DROP iş_baş_tar ;
Birden fazla kolonda silinebilir.Birden fazla kolon silmek için virgülle ayrılarak silinir.
BİR TABLONUN ADINI DEĞİŞTİRMEK:
RENAME KOMUTU:
RENAME (TABLO YENİ AD)
ALTER TABLE personel personel Tablosunda değişiklik yap
RENAME TABLE elemanlar; elemanlar tablosunun adını değiştir
MEVCUT BİR TABLONUN BİR KOLONUNUN ADININ DEĞİŞTİRİLMESİ:
RENAME:

RENAME YENİ AD
ALTER TABLE personel
RENAME brüt br-maaş;
MEVCUT BİR TABLONUN TÜMÜYLE SİLİNMESİ:
DROP TABLE (TABLO SİL)
ÖRNEK: Proje tablosunu sil.
DROP TABLE proje;